Visual Studio .NET-ын ерєнхий тохируулга

Visual Studio .NET-ыг анх эхлvvлэхэд тохируулгын цонх гарч ирнэ. Vvнийг бєглєснєєр хэрэглэхэд хялбархан болж, шинэ прожектыг хурдан vvсгэх болно.

Ерєнхий тохируулгын цонх

 

Profile – Энэ талбарт єєрийн голчлон хэрэглэх хєгжлийн тєрлийг сонгоно. Vvнээс та Visual Studio, Visual Basic, VC++, Visual Interdev, Visual C# гэсэн сонголтуудаас аль нэгийг сонгох боломжтой.

Keyboard Scheme – Тодорхой vйлдэл хийх vндсэн товчлууруудын тохируулгыг Visual Studio, Visual Basic 6, VC++ 2, VC++ 6, Visual Studio 6 гэсэн сонголтуудаас аль нэгийг сонгох боломжтой.

Window Layout - Цонхны vндсэн байдлыг Visual Studio, Visual Basic 6, VC++ 6, Minimal Window Layout, хэрэгсэлгvй Window Layout гэсэн сонголтуудаас аль нэгийг сонгох боломжтой.

Help Filter – Тусламж дээрх жишээнvvд нь аль программчлалын хэлнийх байхыг тодорхойлж єгнє.

Show Help – Тусламж нь тусдаа цонхон дээр гарах уу эсвэл IDE –гийн бvрэлдэхvvнд байх уу гэдгийг тодорхойлно.

At Startup Show - Visual Studio .NET-ийг эхлvvлэхэд харагдах байдлыг тодорхойлно. Yvнд Visual Studio Home Page, ємнє нь нээж байсан файлууд, прожект нээх диалог цонх, шинэ прожектын диалог цонх мєн хоосон IDE прожект гэсэн сонголтууд багтана.

Та VS.NET-ийг ажилуулахдаа My Profile цонхыг нээж, тохируулгаа дахин шинэчилж болно.

 

VS.NET Integrated Development Environment (IDE)

IDE нь .Net Framework-р Microsoft tools суурьтай application хийхэд зориулсан нэгдсэн орчин юм.
Managed extention for C++, Visual C# application болон Visual Basic application-уудийг хийхэд ашиглагддаг IDE-н vндсэн суурь нь адил interface ашигладаг тул хоорондоо адил, сурахад маш хялбар юм.

IDE нь application кодыг засах (edit), compile хийх, debugging (алдаа засах), єгєгдєл загварчлах болон deployment хийх хэрэгслvvдийг агуулна. Та Visual Studio .Net IDE-г компьютердаа суулгасныхаа дараа, Start -> Program -> Microsoft Visual Studio .Net 7.0 group -> Visual Studio .Net 7.0 гэсэн сонголтоор Visual Studio .NET-ийг эхлvvлэн шинээр прожект vvсгэхэд vндсэн цэснvvд, Toolbars, бvлэг цонхнуудыг агvvлсан дэлгэц харагдана. Энэхvv дэлгэц маань IDE-гийн vндсэн хэсэг юм. Энэхvv .Net interface-н гадуурх хvрээгээр нь жижигхэн icon-ууд (зураг) байх болно. Эдгээр нь view menu-ны тусламжтайгаар харагдаж, хаагдаж болно. Icon тус бvр нь тус тусдаа цонхнуудыг харуулах бєгєєд хулганаа icon-аас холдуулбал автоматаар хаагдана. Эдгээр автоматаар хаагддаг цонхнууд нь desktop дээр олон ачаалал байхаас сэргийлсэн vйл ажиллагаа юм. Мєн танд 2 дэлгэц бий бол цонхнуудыг хоёрдогч дэлгэцэнд байрлуулах боломжтой.

Toolbox цонх – Контролуудын жагсаалт

Server Explorer цонх – Энэ цонхыг ашиглан хvснэгтvvд, stored procedure-ууд, view-vvдийг хэрэглэх, мєн хvснэгтийн жагсаалтыг харах, доторх єгєгдлийг харах гэх мэт vйлдлvvдийг хийж болно.
IDE-д єгєгдлийн сантай харьцах олон тєрлийн хэрэгсэл байдаг. Жишээ нь OLEDB. Бvх тєрлийн SQL сервэр-vvдтэй Windows орчинд Server Explorer ашиглан холбогдож, єгєгдєлтэй хvссэнээрээ харьцаж болно. Энэ нь хэрэглэхэд маш амархан бєгєєд ойлгоход хялбар бvтэцтэй хэрэгсэл юм. “Service Explorer” менюг нээхэд одоогийн байдлаар ажиллаж байгаа бvх тєрлийн сервэрvvдийг харуулна. Тэндээсээ “SQL сервэр”-ийг дахин сонгож менюг нээнэ. Энд улаанаар “х” тэмдэгтэй єгєгдлийн баазууд нь одоохондоо холбогдоогvй байгаа гэснийг харуулж байгаа тэмдэг юм. Хэрэв дээр нь дарахад тэр єгєгдлийн санд шууд холбогдоно. Хvссэн єгєгдлийн бааздаа холбогдоход тvvнд байгаа бvх хvснэгтvvд гарч ирнэ. Нэг хvснэгт дэх єгєгдлийг харахын тулд 2 дарахад хvснэгт дэх бvх мэдээллvvд багана болон IDE-гийн чинь баруун талд гарч ирнэ. Иим маягаар єгєгдлийн санд байгаа мэдээллvvдээ єєрчилж, нэмж, уншиж болно. Мєн програм дотроос эсвэл Visual Studio ашиглан адил vйлдлийг хийх боломжтой.

Solution Explorer цонх (Ctrl + R) - Прожект(yyд)-ийн заагч (reference), бvрэлдэхvvн хэсгvvдыг мод хэлбэрээр vзvvлнэ.

Properties цонх (F4) - Textbox, Form зэрэг классуудтай ажилладдаг ба тэдгээрийн vндсэн гол шинж чанарыг єєрчлєхєд хэрэглэдэг.

Class View цонх - классын бvх property, method-г харуулна.

Бусад цонхнууд- Vvнд код болон формоо засварлах vед идэвхжиж байдаг цонхнууд, бусад тусламжын цонхнууд багтана. Та эдгээр цонхнуудыг View->Other Windows хэсгээс сонгоно. Command цонх, Task List цонх гэх мэт.

 

Дараах жишээн дээр шинээр C#-ын Console Application vvсгэн, хэрхэн Debug хийх, болон VS IDE-г хэрхэн хэрэглэхийг авч vзье.

 

Шинээр прожект vvсгэх

Visual Studio.NET-ийн менюнаас File->New->Project-ийг сонговол дараах диалог цонх гарч ирнэ. Application-тай хамт хэд хэдэн прожект агуулж чадах ба vvнийг Solution гэдэг.

Цонхны зvvн гар талаас Visual Studio-г суулгах vед сонгосон программчлалын хэлнvvдээс аль нэгийг нь сонгоно. Жишээ нь: Visual Basic, Visual C#, C++, бусад программчлалын хэлнvvд. Энэ бvх хэл нь заавал Microsoft-ийн хэл байх албагvй ба бусад компанийн .NET Framework-ийг ашиглан хєгжvvлж буй application-ууд байж болно. Visual Basic болон C#-дээр шинээр прожект vvсгэх адил учир C# дээр хэрхэн шинээр прожект vvсгэх талаар тайлбарлая.

Цонхны баруун талаас сонгосон программчлалын хэлний vндсэн тєрлvvдээс сонгох юм. Visual Studio .NET прожектуудын vндсэн тєрvvд:
Прожектын тєрєл Тайлбар
Windows ApplicationЖирийн хэрэглээний программ буюу Windows desktop application vvсгэх загварчлал
Class LibraryЄєр application-уудад хэрэглэгдэх класс vvсгэх загварчлал. DLL-тэй ижил.
Control LibraryWinForms-д хэрэглэгдэх контролуудыг vvсгэх загварчлал.
ASP.NET Web ApplicationUI-тэй динамик болон статик HTML хуудасуудтай вэб хуудас хийх загварчлал.
ASP.NET Web ServiceXML SOAP-аар дамжин хэрэглэгдэх вэб vйлчилгээг vvсгэх загварчлал
Web Control LibraryWeb application-д хэрэглэгдэх єєрийн контролsыг vvсгэх загварчлал
Console ApplicationCommand-line application vvсгэх загварчлал. є.х DOS-ийн программ vvсгэх загварчлал.
Windows ServiceWindow-ийн орчинд ажиллах єєрийн vйлчилгээг vvсгэх загварчлал.
Empty Project/Empty Web ProjectЄєрийн хvссэнээр хєгжvvлэх боломжтой хоосон прожект vvсгэх. Ямар нэгэн загварчлалыг агууланагvй.

 

Console Application-г прожектуудын vндсэн тєрvvдээс сонгоно. Прожект vvсэх замын талаар товч єгvvлье. VS.NET нь тухайн прожектын нэртэй хавтас vvсгэн, тvvн дотроо прожектоо vvсгэдэг. Хэрэв прожектын нэр "HelloProj", зам "C:\Visual Studio Projects" бол solution "C:\Visual Studio Projects\HelloProj\HelloProj.sln" байрлалд vvснэ.

Console application -ийг сонгосон учраас класс файл vvснэ. Класс нь автоматаар Class1 нэртэйгээр, Visual C#-н классыг илэрхийлсэн .cs єргєтгєлтэйгээр vvсгэгдэнэ. Namespace нь автоматаар, таны прожектын нэртэйгээр vvсгэгдэнэ. Таны vvсгэсэн класс нь прожектын нэртэй адил нэртэй Namespace-д хийгдэж бна гэсэн vг.

 

Файлын нэрийг солих

  1. Solution Explorer цонхыг нээнэ vv
  2. Explorer дэх Class1.cs-г баруун товшилт (Right click) хийнэ vv
  3. Pop up menu-с Rename-г сонгоно
  4. SayHello.cs гэж єєрийн классын нэрээ єєрчилнє. Энэ нь таны класс файлын нэрийг єєрчлєх болно.

 

Код нэмэх

  1.    // 
       // TODO: Add code to start application here
       //
    
    гэсэн кодыг идэвхжvvлнэ vv
  2. Delete-g дарж устгана уу
  3. Арилгасан кодынхоо оронд
       System.Console.WriteLine(“Hello World”);
    гэж бичнэ.
Одоо та прожект vvсгэж, классаа тодорхойлж сурлаа. Одоо compiling хийхэд бэлэн боллоо гэсэн vг.

 

Compiling (Хєрвvvлэлт)

Ta compile хийхдээ 2 аргаар хийж болно.

  1. Менюнаас Build -> Build Solution-г сонгох юмуу, Build toolbar товчыг дарна.
  2. Command line-с, command line compiler-г ашиглаж болно. “ csc.exe” нь C# Compiler-n товчлол юм. Та ємнєх жишээг compile хийж байгаа бол доорх маягаар бичнэ:
       C:\> csc SayHello.cs
    	
Command Line-г ашиглан compile-даж байгаа vед янз бvрийн compile -н тохируулга байдаг. Та /? –н тусламжтайгаар эдгээрийн жагсаалтыг харж болно.
Visual Studio .Net-д compile-г Build process-ийн тусламжтайгаар гvйцэтгэнэ. Main menu -> Build -> Build -г сонгож дарахад Build нь хэр амжилттай болсон, skipped (vсрэх алгасах), хэр нурсан талаархи мэдээлэл дэлгэцийн доод хэсэгт гарч ирнэ.
SayHello.cs файл маань бичигдсэнийхээ дараа жирийн текст файл болж хадгалагдана. Бид vvнийг compile-дахад ямар нэгэн алдаа гарсан тохиолдолд алдааг харуулсан анхааруулга гарч ирнэ. Харин ямар ч алдаагvй бол Compiler-н хувилбар (version) -г харуулсан бичгээс єєр зvйл гарч ирэхгvй. Compile хийгдсэний дараа адилхан нэртэй exe єргєтгєлтэй файл шинээр адилхан каталогт vvсэх болно. Энэ маань Microsoft Intermediate Language-г агуулсан файл юм. Ингэснийхээ дараа Debug менюны Start (F5)-г сонгож ажиллуулна. Ингэхэд MS-DOS цонх дээр доорх маягаар vр дvн гарч ирнэ.
   Hello World
   Press any key to continue
Ta ямар нэг товч дарахад цонх хаагдана.

vvнтай адил vр дvнг compile-дсан exe файл vvсчихсэн vед command line-g ашиглан харж болно. Та exe файлынхаа нэрийг бичиж ажиллуулах хэрэгтэй.

 

Debugging (алдаа засах)

Прожектын алдааг засах vедээ эхлээд Прожектыг бvхэлд нь агуулсан Solution файлыг ажиллуулна. Анх Solution файлыг ачаалахад ямар ч файл нээгдээгvй мэт байх болно. Та Solution Explorer-с ажиллуулах Прожектынхоо хэсэг болон .cs файлаа сонгох хэрэгтэй.

 

Debugger -г хэрэглэх нь:
  1. Доорх кодтой адил класс-г vvсгэнэ vv
       namespace DebugProj
       {
          class Debug
          {
               static void Main(string[] args)
               {
                    for (int i=0; i<10; i++)
                         PrintVal(i);
               }
               static void PrintVal(int intVal)
               {
                   System.Console.WriteLine("The count is " +intVal);
               }
          }
       }
    
  2. PrintVal(i) гэсэн мєрний ємнєх саарал хэсэг дээр дарахад тэнд улаан цэг гарахаас гадна тэр мєр улаанаар тодорч (highlighted) харагдана. Энэ нь алдаа засах vйлэл хаанаас эхлэхийг заана.
  3. Debug-> Start товчийг юмуу F5 товчийг дарна. Ингэхэд зогсох цэг(breakpoint) тависан мєр хvртэл программ ажиллаад улаан мєр маань шар болох ёстой. (улаан мєр єєрєє ажиллаагvй) Энэ нь хэрвээ алдаа засалтыг vргэлжлvvлэн хийх бол эндээс эхлэнэ гэдгийг зааж єгнє.
  4. Курсорыг PrintVal мэдэгдэл дээр авчирахад энэ мэдэгдэлтэй холбоотой мэдээллvvдийг агуулсан хувьсах цэс гарч ирнэ.
  5. Курсорыг энэ мєрний (i) хувьсагч дээр авчирбал хувьсагчийн утга гарч ирнэ. Энэ нь одоогоор 0 байх ёстой.
Дэлгэцийн доод зvvн буланд Autos, Locals болон Watch view-г агуулсан цонх гарч ирэхийг анхаарна уу.

Мєн баруун доод буланд Call Stack гэх мэт view агуулсан цонх гарч ирнэ. Эдгээр нь танд debugging-ийн vйл ажиллагааг хараж хянахад тус болно. Та дараагийн мєр рvvгээ шилжихдээ дараах 3-н сонголтын аль нэгийг гvйцгэнэ.

 

Хувьсагчыг дагах & боловсруулах:
Юуны ємнє та ємнєх хичээлийн сvvлийн сонголтыг хийгээгvй мэт буцаасан байх хэрэгтэй (5-рхыг)
  1. Курсорийг (i) хувьсагч дээр авчирбал хувьсагчийн утга гарч ирнэ. Энэ нь одоогоор 0 байх ёстєй.
  2. Breakpoint-д буцаж ирэх хуртлээ Skip Into-г сонгоно уу
  3. Одоо курсороо (i) дээр авчирахад хувьсагчийн маань утга 1 болсон байна
  4. Доод баруун цонхон дахь Command Window tab-г дарна уу
  5. Command Window дээр i=5 гэж бичнэ vv
  6. Одоо курсороо (i) дээр авчирахад хувьсагчийн утга 5 болсон байх ёстой
  7. Та давталтаар дахин єнгєрєх хvртлээ Skip Into-г дарна уу
  8. Command Window-г гаргахад цонх дээр утгуудыг гаргасан доорх бичиг бичигдсэн байх болно
       The count is 0
       The count is 5
    
Энэ нь танд эдгээр хувьсагчийн утгуудыг єєрчилж солих (manipulate) чадвартайг тань харуулж байгаа юм. Мєн та классын шинж чанар болон method-уудыг нь ч manipute хийх боломжтой юм.

 

Watch-г ажиллуулах хялбар арга

  1. Курсорыг хувьсагч дээр авчирна уу
  2. Хулганын баруун талын товчийг дарна (Rt.click)
  3. Гарч ирсэн жагсаалтаас Add Watch-г сонгоно уу
Watch-ыг зогсоохын тулд мєн хулганын баруун товчыг дарж, гарч ирэх жагсаалтаас delete watch-г сонгоно.

 

дээшээ буцах |